نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• اعظم ملانوروزی ¹
• میترا خادم الشریعه ²
• محمود حصار کوشکی ³

¹ استادیار، گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کوثر بجنورد. خراسان شمالی، ایران.

² استادیار گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کوثر بجنورد، ایران

³ استادیار گروه تربیت بدنی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه اترک قوچان، ایران

چکیده

مقدمه: بیماری‌های قلبی-عروقی یکی از علل اصلی مرگ‌ و میر در زنان یائسه در سراسر جهان به شمار می‌روند. بنابراین این مطالعه با هدف بررسی تأثیر 12 هفته تمرین هوازی، مقاومتی و ترکیبی بر پروفایل لیپیدی و عوامل خطر قلبی-عروقی (CVD) در زنان یائسه انجام شد.

روش تحقیق: 60 زن یائسه (سن 50-65 سال) به‌صورت تصادفی به چهار گروه تقسیم شدند: گروه تمرین هوازی (۱۵n=)، گروه تمرین مقاومتی (۱۵n=)، گروه تمرین ترکیبی (۱۵n=)و گروه کنترل (۱۵n=). مداخلات شامل 12 هفته تمرین (3 جلسه در هفته، 60 دقیقه در هر جلسه) با شدت متوسط تا بالا بود. پروفایل لیپیدی (LDL، HDL، تری‌گلیسرید) و نشانگرهای CVD (CRP، فشار خون) در ابتدا و انتهای مطالعه اندازه‌گیری شدند.

یافته ها:تحلیل ANCOVA با آزمون تعقیبی توکی تفاوت معناداری بین گروه‌ها در LDL نشان داد نشان داد که گروه ترکیبی در همه متغیرهای فیزیولوژیک بهترین عملکرد را داشت و به طور معناداری از گروه کنترل (۰۰۱/۰p= ) و یکی از گروه‌های هوازی یا مقاومتی (۰۰۱/۰=p ) بهتر بود.

نتیجه گیری: گروه ترکیبی با کاهش ۱۵% LDL و ۱۸% تری‌گلیسرید p<0.05 مؤثرترین مداخله بود، که برتری آن نسبت به گروه هوازی (۱۰% کاهش LDL) و مقاومتی (۱۲% کاهش تری‌گلیسرید) تأیید می‌شود. این یافته‌ها بر اهمیت برنامه‌های ترکیبی تأکید دارد. به نظر می‌رسد ترکیب تمرینات هوازی و مقاومتی در زنان یائسه موثرتر باشد.

کلیدواژه‌ها

• تمرین هوازی
• تمرین مقاومتی
• تمرین ترکیبی
• خطر قلبی-عروقی
• زنان یائسه